Անձնագիրն անվավեր է, նորը չունեք. ի՞նչ լուծում է սահմանում նոր օրենքը

Երբ անձնագիրը կամ նույնականացման քարտն անվավեր է ճանաչվել, ուժը կորցրել, վերցվել կամ այլ պատճառով բացակայում է, մարդը ժամանակավորապես մնում է առանց անձը հաստատող փաստաթղթի։ Նոր օրենքը այս իրավիճակի համար նախատեսում է առանձին լուծում՝ ժամանակավոր վկայական։

Ինչպես տեղեկացնում է Iravaban.net–ը, կարգավորումը սահմանված է «Անձը հաստատող փաստաթղթի մասին» 2026 թվականի մայիսի 11-ի ՀՕ-210-Ն օրենքի 2-րդ, 3-րդ, 4-րդ, 5-րդ և 6-րդ հոդվածներով։ Օրենքն ուժի մեջ է մտնում էլեկտրոնային միասնական հարթակի գործարկման մասին լիազոր մարմնի հայտարարության հրապարակման օրվան հաջորդող տասներորդ օրը, բայց ոչ ուշ, քան 2026 թվականի նոյեմբերի 1-ը։

Ի՞նչ է ժամանակավոր վկայականը

Օրենքի 2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետով ժամանակավոր վկայականն անձը հաստատող փաստաթուղթ է, որը տրվում է քաղաքացուն, օտարերկրացուն, ՀՀ-ում քաղաքացիություն չունեցող անձ ճանաչված անձին և ապաստան ստացած փախստականին, երբ նրանց անձնագիրը, նույնականացման քարտը, կացության քարտը, բնակության օրինականությունը հավաստող վկայականը կամ կոնվենցիոն ճամփորդական փաստաթուղթն անվավեր է ճանաչվել, ուժը կորցրել, վերցվել կամ այլ դեպքերում բացակայում է։ Այն նախատեսված է ՀՀ տարածքում օգտագործելու համար։

Ե՞րբ կարող է քաղաքացին դիմել

Օրենքի 3-րդ հոդվածի 11-րդ մասով, եթե անձնագիրը և նույնականացման քարտն անվավեր են ճանաչվել, ուժը կորցրել, վերցվել կամ այլ դեպքերում, և քաղաքացին ոչ մեկը չունի, նա կարող է դիմել լիազոր մարմին՝ ժամանակավոր վկայական ստանալու համար։ Վկայականը գործում է մինչև անձնագիր կամ նույնականացման քարտ ստանալը։

Նույն իրավունքը՝ օտարերկրացիների և քաղաքացիություն չունեցող անձանց համար

4-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նույն կարգով է գործում օտարերկրացու կացության քարտի կամ բնակության օրինականությունը հավաստող վկայականի դեպքում. եթե դրանք անվավեր են ճանաչվել, ուժը կորցրել, վերցվել կամ այլ դեպքերում բացակայում են, անձը կարող է դիմել լիազոր մարմին ժամանակավոր վկայական ստանալու համար, որը գործում է մինչև կացության քարտ կամ վկայական ստանալը։

5-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նույն կանոնը գործում է քաղաքացիություն չունեցող անձի նույնականացման քարտի կամ կոնվենցիոն ճամփորդական փաստաթղթի դեպքում։

6-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նույն կանոնը գործում է նաև փախստականի նույնականացման քարտի և փախստականի կոնվենցիոն ճամփորդական փաստաթղթի դեպքում. եթե դրանք անվավեր են ճանաչվել, ուժը կորցրել, վերցվել կամ այլ դեպքերում բացակայում են, անձը կարող է դիմել լիազոր մարմին ժամանակավոր վկայական ստանալու համար, որը գործում է մինչև փախստականի նույնականացման քարտ կամ կոնվենցիոն ճամփորդական փաստաթուղթ ստանալը։

Ո՞վ է սահմանում տրամադրման կարգը

Բոլոր չորս հոդվածով էլ նշվում է, որ ժամանակավոր վկայականի տրամադրման կարգը սահմանվում է Կառավարության որոշմամբ։ Այսինքն՝ դիմելու կոնկրետ ընթացակարգը, պահանջվող փաստաթղթերը և ժամկետները կսահմանվեն առանձին ենթաօրենսդրական ակտով։

Հաճախ տրվող հարցեր

Ինչո՞վ է ժամանակավոր վկայականը տարբերվում սովորական անձնագրից։ 

Այն վավեր է միայն ՀՀ տարածքում և գործում է սահմանափակ ժամանակով՝ մինչև անձը ստանա իր անձնագիրը կամ նույնականացման քարտը։

Այս իրավունքը միայն ՀՀ քաղաքացիների՞ն է վերաբերում։ 

Ոչ։ 4-րդ, 5-րդ և 6-րդ հոդվածներով նույն իրավունքը տրված է նաև օտարերկրացիներին, ՀՀ-ում քաղաքացիություն չունեցող անձ ճանաչված անձանց և ապաստան ստացած փախստականներին։

Ամփոփում

Ամփոփելով՝ «Անձը հաստատող փաստաթղթի մասին» ՀՕ-210-Ն օրենքի 2-րդ հոդվածով ժամանակավոր վկայականը տրվում է այն անձանց, ում անձնագիրը, նույնականացման քարտը, կացության քարտը կամ համապատասխան այլ փաստաթուղթն անվավեր է ճանաչվել, ուժը կորցրել, վերցվել կամ այլ դեպքերում բացակայում է. 3-րդ, 4-րդ, 5-րդ և 6-րդ հոդվածներով այս իրավունքը վերաբերում է թե՛ ՀՀ քաղաքացիներին, թե՛ օտարերկրացիներին, թե՛ քաղաքացիություն չունեցող անձանց և փախստականներին, վկայականը գործում է մինչև հիմնական փաստաթուղթը ստանալը, իսկ դրա տրամադրման կարգը սահմանելու է Կառավարությունը, – տեղեկացնում էIravaban.net–ը։

Ծանուցում. սույն նյութը պատրաստված է միայն իրավական իրազեկման նպատակով և չի հանդիսանում իրավաբանական խորհրդատվություն։

Հղումը՝ Iravaban.net